FAO là gì? Mục tiêu, vai trò và hoạt động của FAO với thế giới và Việt Nam

FAO

Tổ chức FAO được biết đến với nhiều vai trò quan trọng trong việc thực hiện xóa đói, cải thiện năng suất nông nghiệp, nâng cao mức sống và chế độ dinh dưỡng, ứng phó với tình trạng mất an ninh lương thực trên thế giới. Vậy tổ chức FAO là gì? Mục tiêu và vai trò của FAO thế nào? Quan hệ của FAO với Việt Nam như thế nào?

FAO là gì?

FAO là tên viết tắt của Food and Agriculture Organization of the United Nations – Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc. Đây là một tổ chức chuyên môn thuộc Liên hợp quốc, thành lập ngày 16/10/1945 tại Hội nghị Quebec (Canada). Ban đầu, trụ sở FAO đặt tại Washington – Mỹ, hiện tại đã chuyển tới Roma – Ý.

FAO-la-gi

Tính đến tháng 5/2015, FAO gồm 194 thành viên. Tổ chức hoạt động dựa trên nguồn ngân sách đóng góp thường xuyên từ các nước thành viên và đóng góp từ Chương trình hỗ trợ tài chính thuộc Chương trình Phát triển của Liên hợp quốc (UNDP) và Quỹ uỷ thác của các ngân hàng hoặc của Chính phủ các quốc gia tài trợ.

Cơ cấu tổ chức FAO gồm Đại hội đồng, Hội đồng và Các Ủy ban chuyên trách, cụ thể như sau:

  • Đại hội đồng là cơ quan quyền lực cao nhất, bao gồm thành viên là các quốc gia họp hai năm một lần để thông qua các chương trình và ngân sách cho các hoạt động của FAO. 
  • Hội đồng do Đại hội đồng bầu ra, gồm 49 nước thành viên, nhiệm kỳ 3 năm/lần.
  • Các Ủy ban chuyên trách giúp Đại hội đồng và Hội đồng giải quyết các vấn đề thuộc lĩnh vực chuyên môn của mình như Ủy ban Nông nghiệp, Ủy ban Lâm nghiệp, Ủy ban Thủy sản…

Mục tiêu hoạt động của FAO là gì?

FAO được thành lập với mục tiêu đẩy lùi nạn đói, nâng cao chế độ dinh dưỡng của người dân và giải quyết các vấn đề liên quan đến lương thực và phát triển nông nghiệp trên toàn thế giới.

Đẩy lùi nạn đói

Hiện nay, ở nhiều quốc gia, nhất là các quốc gia ở Châu Phi và Mỹ La Tinh đang xảy ra tình trạng đói nghèo, mất an ninh lương thực nghiêm trọng. FAO sẽ thực hiện các chương trình trợ giúp và thực hiện đẩy lùi nạn đói, nâng cao mức sống của người dẫn ở khu vực này.

Nâng cao mức sống và chế độ dinh dưỡng của người dân ở các nước  thành viên

Mục tiêu quan trọng tiếp theo của FAO là nâng cao mức sống và mức dinh dưỡng của người dân ở các nước thành viên. Để đạt được mục tiêu này, FAO hỗ trợ các nước thành viên trong việc:

  • Phát triển và tăng cường sản xuất nông nghiệp
  • Chế biến và cải thiện thị trường
  • Nâng cao hiệu quả phân phối các sản phẩm nông nghiệp và khuyến khích phát triển nông thôn. 

Từ đó nâng cao mức sống, hướng tới hoàn thành mục tiêu xóa đói, giảm nghèo.

Nâng cao mức sống và chế độ dinh dưỡng của người dân ở các nước  thành viên

Đẩy lùi, giảm thiểu tình trạng mất an ninh lương thực và suy dinh dưỡng

Chiến tranh, thiên tai, hạn hán, mất mùa là nguyên nhân gây ra tình trạng đói nghèo, mất an ninh lương thực tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ. Trước thực trạng này, FAO là tổ chức đứng ra kêu gọi đầu tư, tập trung các nguồn lực để cứu trợ, trợ giúp vực dậy sản xuất nông nghiệp, khôi phục sinh kế của người dân vùng chịu ảnh hưởng.

FAO cũng cảnh báo tình trạng suy dinh dưỡng của trẻ em, nhất là trẻ em của những quốc gia và vùng lãnh thổ đang rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực. Không chỉ vậy, trước ảnh hưởng của dịch bệnh và xung đột kéo dài, cảnh báo mất an ninh lương thực sẽ được thực hiện trên phạm vi toàn thế giới.

Cải thiện và nâng cao năng suất nông nghiệp

FAO hoạt động như một trung tâm thu thập, phân tích và nghiên cứu phát triển nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, lương thực và dinh dưỡng phạm vi toàn cầu. Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc cũng đóng vai trò tư vấn các chính sách nông nghiệp và phát triển nông thôn.

Với các nước thành viên, FAO xây dựng và duy trì quan hệ hợp tác lâu dài về mọi mặt. Tổ chức khuyến khích và tìm nguồn tài chính để thực hiện các chương trình hợp tác giữa các nước thành viên.

Sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên

Sử dụng hợp lý các nguồn tài nguyên thiên nhiên như đất, nước, khí hậu hay nguồn gen đóng vai trò quan trọng trong việc tăng năng suất và chất lượng nông sản. 

Vì thế, FAO sẽ thực hiện các chính sách, đồng hành cùng các quốc gia để sử dụng tài nguyên thiên nhiên hợp lý. Từ đó hướng tới mục tiêu đẩy lùi và giảm thiểu tình trạng mất an ninh lương thực trên thế giới, tạo ra và duy trì nguồn gen có lợi cho các thế hệ tương lai.

Vai trò của FAO là gì?

FAO giữ vai trò là tổ chức tiên phong trong các chương trình, hoạt động hướng tới phát triển nông nghiệp, ổn định an ninh lương thực trên toàn thế giới. Đây cũng là tổ chức trung gian, kết nối các nước thành viên cùng nhau thực hiện mục tiêu hoạt động của tổ chức.

Với thế giới 

Với thế giới, FAO giữ vai trò quan trọng trong việc giải quyết nạn đói, nâng cao năng suất và chất lượng nông sản, năng cao đời sống và chế độ dinh dưỡng của người dân. Cụ thể như sau:

  • Nâng cao đời sống và chế độ dinh dưỡng: Khi tham gia FAO, các nước thành viên sẽ được hỗ trợ các nguồn lực cần thiết để phát triển sản xuất, cung cấp lương thực thực phẩm để nâng cao chế độ dinh dưỡng của người dân.
  • Nâng cao năng suất và chất lượng nông sản: FAO sẽ đề xuất và thực hiện các chương trình cụ thể ở từng nước thành viên nhằm nâng cao trình độ nông nghiệp, đẩy mạnh nguồn cung lương thực, thực phẩm.
  • Giải quyết nạn đói: Đây là vai trò quan trọng và hàng đầu của FAO hiện nay. Khi phát hiện khu vực nào có dấu hiệu mất an ninh lương thực, người dân bị thiếu ăn, bị đói do ảnh hưởng của thiên tai, xung đột, chiến tranh. FAO sẽ kêu gọi quyên góp để cứu trợ lương thực và hỗ trợ khu vực đó vực dậy nông nghiệp, thoát khỏi nạn đói.

voi-the-gioiVới Việt Nam

Là một nước nông nghiệp trọng điểm trên thế giới, FAO giữ vai trò quan trọng đối với Việt Nam. Trong hơn 40 năm gia nhập, Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc đã thực hiện nhiều dự án, chương trình hỗ trợ thúc đẩy phát triển nông nghiệp tại Việt Nam. Một số vai trò quan trọng của FAO với Việt Nam như sau:

  • Thúc đầy phát triển sản xuất nông nghiệp: FAO đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển sản xuất nông nghiệp tại Việt Nam thông qua việc hỗ trợ chuyển giao công nghệ. Số tiền tài trợ cho Việt Nam lên tới hàng trăm triệu USD.
  • Kiểm soát dịch bệnh cho nông sản và chăn nuôi: FAO hỗ trợ Việt Nam trong việc phòng tránh, phát hiện, kiểm soát và đẩy lùi dịch bệnh trong nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản và chăn nuôi.

Chương trình hoạt động và hợp tác của FAO

FAO thực hiện mục tiêu của mình thông qua các chương trình hoạt động và hợp tác với các nước thành viên. Dưới đây là một số chương trình hoạt động chính, quan trọng nhất.

Các dự án của UNDP

FAO tham gia vào một số dự án của UNDP với vai trò là thành viên thứ ba (cùng với UNDP và các nước nhận viện trợ). Khi đó, Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc vừa giữ vai trò điều hành, vừa cung cấp các hỗ trợ liên quan như kỹ thuật, kiến thức, con người.

Cac-du-an-cua-UNDP

Chương trình hợp tác kỹ thuật (TCP)

Chương trình hợp tác kỹ thuật là dự án FAO trợ giúp các nước thành viên. FAO sẽ cung cấp vốn và hỗ trợ kỹ thuật cho các nước thành viên. Nguồn vốn cho mỗi dự án dao động từ 250.000 USD – 500.000 USD, số tiền này trích từ ngân sách thường xuyên của tổ chức.

Trong tổng số dự án TCP đã thực hiện có khoảng 60% hỗ trợ trực tiếp cho nước nhận viện trợ, 40% còn lại hỗ trợ cho các chương trình khác. Thời gian thực hiện dự án thường chỉ 1 năm, kéo dài không quá 2 năm. Sau khi dự án kết thúc sẽ không cần tổ chức đoàn đánh giá.

Quỹ Uỷ thác (TF)

Quỹ Ủy thác là nguồn viện trợ đến từ các Chính phủ, ngân hàng, tổ chức trên thế giới ủy thác cho FAO quản lý và điều hành. Có nhiều quỹ ủy thác khác nhau tương ứng với nguồn gốc số tiền tài trợ của quỹ. Mỗi quỹ lại theo đuổi những mục tiêu khác nhau. 

Sáng kiến Chương trình Lương thực truyền thông (TeleFood)

Sáng kiến Chương trình Lương thực truyền thông được FAO thực hiện hàng năm, bắt đầu từ năm 1997. Chương trình này được phát động nhằm thu hút nguồn tài chính cho các dự án xóa đói nghèo và nâng cao nhận thực của người dân trên thế giới về đói nghèo thông qua các hoạt động truyền thông. Mỗi dự án Sáng kiến Chương trình Lương thực truyền thông có nguồn vốn khoảng 10.000 USD.

Chương trình đặc biệt về An ninh lương thực

Chương trình đặc biệt về An ninh lương thực đang được thực hiện tại 69 quốc gia. Mục tiêu hướng tới là nâng cao năng lực vượt qua trở ngại, giải quyết vấn đề an ninh lương thực bền vững của các nhóm nông dân và hộ nghèo thành thị.

Chương trình hợp tác giữa các nước đang phát triển (Nam – Nam)

Chương trình này khuyến khích các nước đang phát triển hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm và giúp đỡ nhau trong các lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp… Nước đang phát triển tham gia dự án có thể tiếp cận kinh nghiệm thực tế của nước đang phát triển khác thông qua việc sử dụng các chuyên gia từ chính quốc gia đó.

Chuong-trinh-hop-tac-giua-cac-nuoc-dang-phat-trien-Nam-Nam

Theo đó, các quốc gia tham gia dự án cung cấp kinh nghiệm, chuyên gia của mình trong các lĩnh vực cho các quốc gia khác cùng trong dự án. Ưu điểm của chương trình này là chi phí cho chuyên gia thấp, trình độ các nước đang phát triển tương đương nhau nên dễ chia sẻ và áp dụng kinh nghiệm hiệu quả vào thực tế.

Quan hệ hợp tác của FAO với Việt Nam

Việt Nam tham gia Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc từ năm 1950 và vẫn là thành viên cho tới hiện tại. Văn phòng đại diện của FAO Việt Nam đặt tại Hà Nội. Tổ chức luôn giữ quan hệ hợp tác thân thiết với Việt Nam và phát triển theo chiều hướng tích cực trong tương lai.

Quan hệ hợp tác

Việt Nam và FAO thiết lập quan hệ hợp tác từ năm 1978. Từ đó đến nay, FAO đã luôn hỗ trợ Việt Nam trong việc phát triển các lĩnh vực nông – lâm- ngư nghiệp, đạt được nhiều thành tựu to lớn. Hơn 100 dự án về lập chính sách, chuyển giao công nghệ, an ninh lương thực và dinh dưỡng đã được thực hiện với tổng số tiền viện trợ lên tới hơn 100 triệu USD.

Đồng thời, Việt Nam cũng tích cực tham giao vào các dự án của FAO. Trong khuôn khổ các dự án và chương trình hợp tác của FAO, Việt Nam đã ký kết thỏa thuận hợp tác ba bên với 6 quốc gia, bao gồm Cộng hòa Công Gô, Bê-nanh, Lào, Mali, Madagascar và Senegal. Các dự án này đều đạt được hiệu quả, giúp đỡ các nước giải quyết khó khăn.

Quan-he-hop-tac

FAO đánh giá cao vai trò của Việt Nam trong Chương trình hợp tác các nước đang phát triển. Các Chương trình Hỗ trợ Kỹ thuật vẫn tiếp tục được triển khai tại Việt Nam, tổ chức hỗ trợ vượt qua khó khăn do thiên tai, hạn hán và dịch bệnh. Các lĩnh vực chính Việt Nam nhận được sự hỗ trợ từ FAO gồm:

  • An ninh lương thực và dinh dưỡng: FAO hỗ trợ Việt Nam xây dựng 2 Chương trình Quốc gia về An ninh lương thực và Dinh dưỡng
  • Phát triển nông nghiệp bền vững: Thông qua dự án hợp tác Nam – Nam, FAO hỗ trợ Việt Nam phát triển nông nghiệp bằng cách xây dựng các hợp tác xã nông nghiệp kiểu mới, cử chuyên gia đánh giá, thiết kế các dự án nông nghiệp, triển khai chương trình quản lý cây trồng tổng hợp…
  • Thủy sản: triển khai nhiều dự án giúp Việt Nam phát huy được nguồn lợi thủy sản hiệu quả nhất. Các chương trình phát triển nuôi trồng thủy sản đã giúp thủy sản Việt Nam xuất khẩu, thu về nguồn ngoại tệ lớn. Nhiều dự án hướng dẫn nuôi cá nước ngọt cho người dân các tỉnh miền núi và đồng bào dân tộc thiểu số được thực hiện thành công.
  • Lâm nghiệp và quản lý rừng đầu nguồn: Hỗ trợ lâm nghiệp Việt Nam thực hiện các mục tiêu: Giảm và chấm dứt tình trạng phá rừng; Bảo tồn đa dạng sinh học; Bảo vệ rừng đầu nguồn và Cải thiện sinh kế cho người dân sinh sống gần rừng.

Dự án đã thực hiện

Những năm qua, FAO đã hợp tác với nhiều tổ chức khác trên thế giới và một số Chính phủ hỗ trợ về tài chính và kỹ thuật cho Việt Nam trong việc phát triển nông nghiệp, kiểm soát dịch bệnh gia súc, phát triển lâm nghiệp. Một số dự án đã thực hiện như:

  • Dự án trợ giúp khẩn cấp khống chế dịch cúm gia cầm độc lực cao, tài trợ 390.000 USD.
  • Chương trình viện trợ khẩn cấp kiểm soát dịch cúm gia cầm tại Indonesia, CPC, Lào và Việt Nam tổng số tiền 1,6 triệu USD, Việt Nam nhận được khoảng 400.000 USD.
  • Chương trình hợp tác kỹ thuật “Xây dựng năng lực khuyến nông trình diễn và hỗ trợ phát triển nông – lâm kết hợp tại Quảng Nam”, nguồn kinh phí 1.661.000 USD do Italia tài trợ.
  • Chương trình hợp tác kỹ thuật cho Viện Chiến lược phát triển và Bộ Kế hoạch & Đầu tư nghiên cứu hỗ trợ quy hoạch tổng thể phát triển đồng bằng sông Cửu Long và các tỉnh trung du miền núi phía bắc với kinh phí khoảng 800.000 USD.
  • FAO Việt Nam đã hỗ trợ 7.000 liều vắc-xin phòng bệnh dại cho tỉnh Cà Mau và 10.000 liều cho tỉnh Bến Tre, góp phần thể hiện cam kết chấm dứt tình trạng người tử vong do bệnh Dại tại Việt Nam.
  • Mới đây, FAO Việt Nam cùng Tổng cục Phòng chống thiên tai (PCTT) tổ chức các hoạt động như hỗ trợ tiền mặt không điều kiện cho người dân bị ảnh hưởng do bão Noru, cung cấp thùng nhựa chống nước để dự trữ lương thực thực phẩm và vật dụng thiết yếu trước bão lũ.

Ke-hoach-hop-tac-tuong-lai

Kế hoạch hợp tác tương lai

Trong tương lai, mối quan hệ hợp tác giữa FAO và Việt Nam sẽ phát triển hơn nữa, đặc biệt tập trung vào các dự án trong Chương trình hợp tác kỹ thuật. Phương hướng hoạt động chung trong tương lai là:

  • Tiếp tục thúc đẩy thực hiện các Chương trình An ninh lương thực
  • Xây dựng hệ thống cảnh báo các loại bệnh dịch nông, lâm, thủy, hải sản.
  • Đảm bảo việc chấp hành an toàn thực phẩm
  • Thúc đẩy phát triển thương mại lành mạnh
  • Thực hiện các biện pháp, nhằm giữ, cải thiện và sử dụng bền vững tài nguyên thiên nhiên đối với lương thực và nông nghiệp.

Trên đây là những thông tin cơ bản về FAO, mục tiêu, vai trò, các dự án và quan hệ hợp tác của FAO với Việt Nam. Đây là tổ chức có vai trò quan trọng, góp phần xóa đói, đảm bảo an ninh lương thực trên toàn thế giới. Hy vọng qua bài viết này, bạn đã hiểu hơn về tổ chức FAO, từ đó có thêm các kiến thức bổ ích cho chính mình.

Share this post